ถั่วลิสงเถา ฟลอริเกรซ มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Arachis glabrata Benth. cv. Florigraze ชื่อที่เรียกกันทั่วไปคือ ถั่วกลาบราต้า หรือถั่วบราซิล เป็นพืชอาหารสัตว์เขตร้อน มีถิ่นกำเนิดอยู่ที่ทวีปอเมริกาใต้ รับรองพันธุ์และนำออกเผยแพร่โดย ประเทศสหรัฐอเมริกา ที่รัฐฟลอริด้า เมื่อปี พ.ศ.2521 ประโยชน์ใช้เป็นพืชอาหารสัตว์เหมาะสำหรับปล่อยสัตว์ลงแทะเล็ม ใช้ทำถั่วแห้ง ใช้คลุมดินใต้สวนผลไม้ หรือปลูกเป็นไม้ประดับตกแต่งสถานที่ก็ได้ (รูปที่1)


รูปที่1 แปลงถั่วลิสงเถา ฟลอริเกรซปลูกเป็นไม้ประดับ ริมฟุตปาดหน้าจวนผู้ว่าฯชัยนาท

การผลิตถั่วพินตอยแห้งเลี้ยงกระต่าย

โสภณ ชินเวโรจน์

ผู้อำนวยการศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์ชัยนาท กรมปศุสัตว์

          ถั่วพินตอย มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Arachis pintoi Krapov. & W.C. Greg. ชื่อสามัญว่า ถั่วลิสงเถา, ถั่วบราซิล, pinto peanut (Australia) เป็นพืชอาหารสัตว์เขตร้อน มีถิ่นกำเนิดอยู่ในทวีปอเมริกาใต้ ประโยชน์ใช้สำหรับเลี้ยงสัตว์ ใช้คลุมดิน หรือใช้ตกแต่งสถานที่ต่างๆ ให้สวยงาม เช่น สนามหน้าบ้าน สนามกอล์ฟ (รูปที่ 1) รีสอร์ท เป็นต้น

   

ถั่วคาวาลเคดมีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Centrosema pascuorum cv. Cavalcade เป็นพืชตระกูลถั่วเขตร้อน มีถิ่นกำเนิดในอเมริกาใต้ มีอายุปีเดียว ลักษณะลำต้นเป็นเถาเลื้อย ความยาวได้ถึง 2 เมตรไม่มีขน สามารถงอกรากตามลำต้นได้ มีใบย่อย 3 ใบ (trifoliate) ลักษณะใบเป็นรูปหอก เรียวยาว 5-10 เซนติเมตร กว้าง 0.5-1 เซนติเมตร ดอกมีสีแดงเข้มจนเกือบม่วงดังรูปที่ 1 มีขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 1.5-2.5 เซนติเมตร เป็นพืชวันสั้นออกดอกตั้งแต่ปลายเดือนกันยายนไปจนถึงกลางเดือนมีนาคม รวม 5.5 เดือน ลำต้นไม่อวบน้ำ เมื่อแห้งใบไม่ค่อยร่วงจึงเหมาะสำหรับทำถั่วแห้ง เมื่อย้อนไปในปี พ.ศ. 2544 กรมปศุสัตว์เริ่มต้นส่งเสริมให้เกษตรกรผลิตถั่วคาวาลเคดจำหน่ายให้กับผู้เลี้ยงโคนม ปรากฏว่าโคให้นมมากขึ้นเพราะมีโปรตีนสูง แต่เนื่องจากถั่วคาวาลเคดแห้งมีต้นทุนในการผลิตสูง และช่วงที่ถั่วเจริญเติบโตได้ดีนั้นอยู่ในช่วงฤดูฝนทำให้ไม่มีที่สำหรับตากแห้ง เมื่อปล่อยไว้ใบก็จะทับถมกันเกิดเป็นเชื้อราเสียหายได้เกษตรกรจึงเลิกผลิตไป แต่แล้วปี พ.ศ. 2555 ทางศูนย์วิจัยและพัฒนาอาหารสัตว์ชัยนาทนำถั่วคาวาลเคดกลับมาส่งเสริมกันใหม่ โดยปรับเปลี่ยนเป้าหมายไปสู่สัตว์เลี้ยง เช่นกระต่าย และใช้เทคนิคการผลิตให้ได้ถั่วคาวาลเคดแห้งคุณภาพสูง (Premium Grade) มาใช้

 

รูปที่ 1 ต้นถั่วคาวาลเคดกำลังออกดอก